«Σα βγεις στον πηγαιμό για την
Ιθάκη, να εύχεσαι να ʾναι μακρύς ο δρόμος, γεμάτος περιπέτειες, γεμάτος
γνώσεις». Ίσως αυτοί οι στίχοι του Καβάφη να είναι τόσο χιλιοειπωμένοι που να
σου φαίνονται πλέον κλισέ, ίσως να έχεις ακούσει και την κουτσή Μαρία να λέει
πως σημασία δεν έχει ο προορισμός, αλλά το ταξίδι, όμως κάτι τέτοιοι στίχοι
είναι που πρέπει να καθοδηγούν τη ζωή μας με την αστέρευτη δύναμη που διαθέτουν.
Φυσικά και η ζωή είναι ένα
ταξίδι. Ή μάλλον πόσο ωραίο είναι να βλέπουμε τη ζωή σαν ένα ταξίδι. Όσο
μακρινό και κουραστικό κι αν μοιάζει, η λαχτάρα της γνωριμίας με το νέο, αυτή η
γλυκιά προσμονή, την ώρα που φτιάχνεις τη βαλίτσα σου κι αναρωτιέσαι τι να πρωτοχωρέσεις
μέσα, σε κάνει να θες να ζήσεις την κάθε στιγμή, να ανακαλύψεις την κάθε γωνιά,
να μάθεις και την παραμικρή λεπτομέρεια.
Ας πάρουμε, όμως, τα πράματα από
την αρχή. Πριν ξεκινήσεις το ταξίδι, φρόντισε να ανεβάσεις τους σωστούς
ανθρώπους στο λεωφορείο, γιατί μ’ αυτούς θα μοιραστείς τις εμπειρίες που θ’
αποκομίσεις. Αυτοί θα είναι οι συνοδοιπόροι σου. Πάλι σημασία δεν έχει ο
προορισμός. Αν δεν έχεις τα κατάλληλα άτομα στο λεωφορείο, δε θα περάσεις καλά
όπου κι αν κατευθύνεσαι.
Κι επειδή το ταξίδι είναι μακρύ,
λίγα άτομα θα μείνουν μαζί σου απ’ την αρχή μέχρι το τέλος. Πολλοί επιβάτες θα
ανέβουν, αλλά θα κατέβουν στην επόμενη στάση, λες και βρέθηκαν από λάθος στο
λεωφορείο.
Άλλοι πάλι θα κάτσουν αρκετά.
Μαζί τους θα σχεδιάζεις τη μετέπειτα πορεία, αλλά θα ʾρθει το σημείο που θα
κατέβουν βιαστικά και άτσαλα λες και δεν ήθελαν ν’ ανέβουν εξ’ αρχής. Λες κι
εσύ τους ανάγκασες ή ακόμη χειρότερα, προσποιούνταν ότι τους αρέσει η διαδρομή
όσο εσύ είχες να τους δώσεις εφόδια, τα οποία όμως θα χρησιμοποιήσουν σε άλλο
ταξίδι.
Τελικά θα μείνουν λίγοι. Μην
απογοητεύεσαι. Αυτοί οι λίγοι θα είναι οι πραγματικοί σύμμαχοι και δε θα σε
προδώσουν. Αυτοί οι λίγοι, θα γεμίσουν ουσία και νόημα το ταξίδι σου και θα το
κάνουν να αξίζει.
Στη συνέχεια οφείλεις να
απολαύσεις τη διαδρομή. Να οξύνεις τις αισθήσεις σου ώστε να απορροφήσουν όλα
τα ερεθίσματα που δέχεσαι.
Να διαστείλεις τις κόρες σου για
να εξερευνήσεις την κάθε σπιθαμή των δρόμων που θα συναντήσεις. Η ομορφιά
μπορεί να είναι γύρω σου, αλλά εσύ να κοιτάς μόνο ευθεία και να μη μπορέσεις
τελικά να την ανακαλύψεις.
Βέβαια, στη διαδρομή θα δεις και
άσχημες εικόνες, αλλά αν δεν έχεις δει κι αυτές, πώς θα ξεχωρίσεις τις
πραγματικά όμορφες για σένα;
Να τεντώνεις τ’ αυτιά σου για να
ακούς καλύτερα. Ναι. Να μάθεις να ακούς πριν βιαστικά αρχίσεις να μιλάς.
Να κλείνεις τα μάτια και να
μυρίζεις τ’ αρώματα του κόσμου και να γεύεσαι το γλυκό, το αλμυρό, το πικρό και
το ξινό, γιατί η κατάλληλη δόση απ’ το καθένα μαζί με μπόλικο ανακάτεμα θα σου
δώσει τελικά την πιο ωραία συνταγή.
Και τέλος, να αγγίξεις και να
νιώσεις. Δεν αρκεί να είσαι απλός θεατής. Το ταξίδι είναι κάτι ζωντανό κι αν
δεν το πάρεις στα χέρια σου, δε θα το γνωρίσεις ποτέ πραγματικά.
Σίγουρα δε θα είναι όλα ρόδινα.
Προβλήματα πάντα θα υπάρχουν, όμως θρέφονται από την αξία που τους δίνεις.
Εμπόδια θα συναντήσεις πολλά στο δρόμο σου, όμως μόνο αν τα μεγαλοποιήσεις εσύ
ο ίδιος θα γίνουν Κύκλωπες. Και όσο περισσότερο φοβάσαι, τόσα περισσότερα
φανταστικά εμπόδια θα ορθώνει ο λαβύρινθος του μυαλού σου και τόσο περισσότερο
θα νιώθεις πως θα σε καταπιούν οι συμπληγάδες.
Όμως, μέσα απ’ όλη αυτή τη
διαδρομή γεμίζεις με γνώση. Στο ταξίδι γίνεσαι σοφότερος. Μόνο έτσι καταφέρνεις
να φτάσεις στον προορισμό σου· αλλιώς μαγεύεσαι απ’ τις Σειρήνες και εκτρέπεσαι
από την πορεία σου.
Να μη φοβάσαι τη γνώση. Και να μη
φοβάσαι να κοπιάσεις και να ζυμωθείς για να την αποκτήσεις. Τίποτα που αξίζει
δε χαρίζεται απλόχερα, αν δεν παλέψεις πρώτα για να το κατακτήσεις!
Και ποτέ δε φτάνεις στο σωστό
προορισμό επειδή απλά τυχαίνει να φυσάει ούριος άνεμος.
Αν εσύ δεν πάρεις το τιμόνι στα
χέρια σου, αν εσύ δε ρυθμίσεις τα πανιά και δε δαμάσεις τα κύματα, ο άνεμος θα
σε πάει κατά που θέλει αυτός. Εσύ είσαι ο καπετάνιος του πλοίου σου, γι’ αυτό
φρόντισες να το οδηγήσεις σωστά.
Κι όταν τελικά φτάσεις στην Ιθάκη
σου, πάρε μια βαθιά ανάσα κι αγνάντεψε τα όσα κατάφερες στην πορεία. Νιώσε
ευγνωμοσύνη για τους συνοδοιπόρους σου και αγάπησε και λίγο παραπάνω τον εαυτό
σου.
Τώρα πλέον την Ιθάκη την κουβαλάς μέσα σου·
έχει γίνει βίωμά σου. Τώρα πλέον είσαι έτοιμος να ανοίξεις
το χάρτη και να διαλέξεις τον επόμενο προορισμό σου. Τώρα πλέον ξέρεις πως μπορείς να
πας οπουδήποτε εσύ θελήσεις!
