Η KatiePiper είναι ένα απʾ τα θύματα ερωτικής εκδίκησης απʾ τον
σύντροφό της: προκειμένου να την τιμωρήσει που του ζήτησε να χωρίσουν, της
πέταξε οξύ στο πρόσωπο παραμορφώνοντάς την άσχημα.
Δυστυχώς, δεν πρόκειται
για μια ιστορία που συνέβη σε ισλαμική χώρα. Το γεγονός έγινε στη Μ. Βρετανία,
το 2008 κι η KatiePiperήταν μια 24χρονη γνωστή,
πανέμορφη παρουσιάστρια κι ανερχόμενο μοντέλο.
Μετά απʾ την επίθεση,
τίποτα δεν ήταν το ίδιο. Το πρόσωπό της κι η ζωή της καταστράφηκαν και
χρειάστηκαν περίπου εξήντα επεμβάσεις για να επανέλθει σε μια καλή κατάσταση.
Οχτώ χρόνια μετά, έχει
ιδρύσει έναν φιλανθρωπικό οργανισμό για θύματα που έχουν υποστεί παραμόρφωση, η
καριέρα της ως παρουσιάστρια πάει εξαιρετικά καλά, έχει παντρευτεί κι είναι
μητέρα ενός δίχρονου κοριτσιού ενώ πρόσφατα έγινε το πρόσωπο διαφημιστικής
καμπάνιας γνωστού οίκου.
Η ιστορία της έχει
πολλές παραμέτρους προς ανάλυση: για τη δύναμη που μπορεί νʾ αντλήσει κανείς
ακόμη κι απʾ το πιο τραγικό γεγονός. Για το πώς ένας μεγάλος έρωτας μπορεί να
καταλήξει να σου καταστρέψει τη ζωή. Για το πώς η αγάπη για τη ζωή νικάει
πάντα.
Επέλεξα, όμως, να το
αναπτύξω με έναν διαφορετικό τρόπο.
Η είδηση ότι η κοπέλα με
το παραμορφωμένο πρόσωπο έγινε κεντρικό πρόσωπο μεγάλου οίκου ομορφιάς, έκανε
το γύρο του κόσμου με εκπληκτική ταχύτητα, προκαλώντας έκπληξη κι έγινε δεκτό
με θαυμασμό.
Εδώ είναι που θέλω να
θέσω το εξής ερώτημα: Γιατί; Γιατί να μας κάνει εντύπωση ένα τέτοιο νέο; Γιατί
θεωρούμε είδηση ότι ένα άτομο που ξεφεύγει κάπως απʾ τα πρότυπα που έχει η
κοινωνία ανέλαβε μια θέση η οποία «δικαιωματικά» ανήκει σε κάποιο αψεγάδιαστο
μοντέλο;
Το παγκόσμιο χωριό στο
οποίο ζούμε, όσο κι αν θέλει να καμαρώνει ότι έχει προοδευτικό, ανοιχτό μυαλό,
ότι οι ορίζοντές του είναι διευρυμένοι, ότι αποδέχεται όλους τους ανθρώπους ως
ίσους και δίνει τις ίδιες ευκαιρίες σε όλους, στην πραγματικότητα είναι πολύ
μακριά απʾ αυτό!
Συνεχίζει να ξεχωρίζει
τους ανθρώπους σε κατηγορίες και να τους βάζει ταμπέλες: χοντρός, γκέη,
άσχημος, γέρος, ανάπηρος, παραμορφωμένος, με ειδικές ανάγκες, χωρισμένος,
γεροντοκόρη, μετανάστης, άθεος, ξένος, άνεργος και η λίστα δεν έχει τελειωμό.
Σε κάθε μας κοινωνική
επαφή, αυτόματα βάζουμε ταμπέλες ανάλογα με τον ποιoν έχουμε απέναντί μας και, συνήθως, ανάλογα με τα δικά
μας ελλείματα και τις δικές μας ανάγκες. Κάποιοι ίσως να το συνειδητοποιούν και
να ντρέπονται γιʾ αυτό, όμως είναι μια πραγματικότητα αδιαμφισβήτητη.
Μεγαλώνουμε όλοι με
συγκεκριμένα στερεότυπα. Ακούμε χαρακτηρισμούς για τους ανθρώπους από όταν
είμαστε έμβρυα και γιʾ αυτόν ακριβώς το λόγο, θεωρούμε δεδομένο ότι οι ταμπέλες
είναι η σωστή προσέγγιση για νʾ αξιολογήσουμε τον συνάνθρωπό μας.
Για την ακρίβεια, μας
δίνουν ένα είδος ασφάλειας, ειδικά αν ανήκουμε σε εκείνους τους τυχερούς που οι
ταμπέλες μας είναι προς όφελός μας.
Πιθανότατα το ίδιο να
θεωρούσε και η KatiePiper μέχρι που βρέθηκε μπροστά στο αδιανόητο: να καταστραφεί
ό,τι ήξερε για δεδομένο στη ζωή της. Κανείς μας δεν είναι στο απυρόβλητο,
ευτυχώς ή δυστυχώς.
Πρόσφατα, βρέθηκα σε μια
παρέα που δεν ήξερα κανέναν γιατί ήταν η παρέα του φίλου μου. Αργήσαμε να
φτάσουμε, κι έτσι οι συστάσεις έγιναν στα γρήγορα. Απʾ τα δώδεκα άτομα,
ξεχώριζαν δύο άνδρες.
Ήταν εκείνοι που ήταν
πιο άνετοι, πιο χαλαροί, με μοναδικό χιούμορ και πραγματικό ενδιαφέρον για
όλους. Μιλούσαν κι η παρέα τραντάζονταν απʾ τα γέλια. Ο ένας ήταν παντρεμένος κι
η γυναίκα του τον κοίταζε με πραγματική αγάπη και θαυμασμό.
Όταν στο τέλος της
βραδιάς σηκωθήκαμε να φύγουμε, είδα ότι ο ένας απʾ αυτούς ήταν σε αναπηρικό
καροτσάκι κι ο άλλος είχε ακρωτηριασμένο χέρι και προσθετικό μέλος.
Η διαπίστωση με
συγκλόνισε. Τα δύο άτομα με τη μεγαλύτερη αγάπη για τη ζωή κι αποδοχή προς
όλους τους ανθρώπους ήταν εκείνα που είχαν τα πιο σοβαρά προβλήματα απʾ όλους
μας. Κι όμως, δε θα μπορούσε κανείς να το καταλάβει απʾ τη συναναστροφή μαζί
τους.
Μια τέτοια διαπίστωση
μπορεί να οδηγήσει μόνο σε μια ερώτηση. Πώς θα ήταν άραγε η ζωή μας, αν ζούσαμε
σε μια κοινωνία που δεν υπήρχαν ταμπέλες. Σε μια κοινωνία χωρίς ρατσισμό,
φυλετικές διακρίσεις, θρησκευτική μισαλλοδοξία, σεξισμό, μισογυνισμό,
εθνικισμό;
Που δε θα ήταν είδηση
ότι ένα παραμορφωμένο μοντέλο είναι κεντρικό πρόσωπο μιας διαφημιστικής
καμπάνιας; Που θα μας ήταν απόλυτα φυσική η εικόνα μιας γυναίκας με παραπανίσια
κιλά σʾ εξώφυλο περιοδικού μόδας;
Που δε θα κοροϊδεύαμε ένα ζευγάρι ομοφυλόφιλων που συνάπτει σύμφωνο κοινωνικής συμβίωσης; Που δε θα τραβάγαμε
μακριά το παιδί μας απʾ το παιδάκι με νοητική στέρηση στην παιδική χαρά, από
φόβο, μήπως κολλήσει απʾ τα σάλια του;
Που δε θα θεωρούσαμε
εύκολο στόχο μια γυναίκα μόνη της, για να βγάλουμε όλο το μισογυνισμό μας στο
χώρο εργασίας; Που θα τολμούσαμε να πάμε έναν έγχρωμο ή μια κοπέλα από την
Αλβανία στους γονείς μας ως σύντροφο ζωής;
Μια τέτοια σκέψη με
κάνει να χαμογελώ και να παίρνω μια βαθιά ανάσα ανακούφισης. Εσάς;
